పంచతంత్ర కథలు – మిత్రలాభము – ఎలుక పావురం కథ :
వేటగాడి వలలో చిక్కుకున్న పావురాలు :
పూర్వం గంగానది తీరంలో ఒక పెద్ద బూరుగు చెట్టు ఉండేది. ఆ చెట్టుపై అనేక పక్షులు నివసించేవి. వాటిలో లఘుపతనకుడు అనే కాకి కూడా ఉండేది.
ఒకరోజు వేటగాడు పక్షులను పట్టుకోవడానికి చెట్టు దగ్గర వల పరిచి, నూకలు చల్లి దాక్కున్నాడు. ఇది గమనించిన లఘుపతనకుడు అక్కడి నుంచి దూరంగా వెళ్లిపోయాడు.
కొంతసేపటికి చిత్రగ్రీవుడు అనే పావురం నాయకత్వంలో ఒక పెద్ద పావురాల గుంపు అక్కడికి వచ్చింది. నేలపై ఉన్న నూకలను చూసి చిత్రగ్రీవుడు, “మిత్రులారా! ఇవి వేటగాడు పక్షులను పట్టుకోవడానికి వేసిన ఎర కావచ్చు. ఎవరూ కిందకు దిగవద్దు” అని హెచ్చరించాడు.
ఐకమత్యంతో పావురాల తప్పించుకోవడం:
కానీ కొన్ని పావురాలు అతని మాట వినకుండా ఆహారం కోసం కిందకు దిగాయి. వెంటనే అవన్నీ వేటగాడు పరిచిన వలలో చిక్కుకున్నాయి.
చిత్రగ్రీవుడు ధైర్యం కోల్పోకుండా, “ఇప్పుడు మనం ఒకరినొకరు నిందించుకోవద్దు. అందరం కలిసి ఒకేసారి రెక్కలు కొడితే ఈ వలతో సహా పైకి ఎగరగలం” అన్నాడు.
అందరూ కలిసి ఎగరడంతో వల కూడా పైకి లేచింది. వేటగాడు వారిని పట్టుకోలేకపోయాడు.
హిరణ్యకుడు పావురాలను విడిపించడం :
చిత్రగ్రీవుడు తన మిత్రుడైన హిరణ్యకుడు అనే ఎలుక వద్దకు పావురాలను తీసుకెళ్లాడు. హిరణ్యకుడు తన పదునైన పళ్లతో వలను కొరికి పావురాలన్నింటినీ విడిపించాడు. చిత్రగ్రీవుడు మాత్రం ముందుగా తన తోటి పావురాలను విడిపించమని కోరాడు. చివరగా హిరణ్యకుడు చిత్రగ్రీవుడిని కూడా విముక్తి చేశాడు.
కాకి మరియు ఎలుక మధ్య స్నేహం :
ఈ సంఘటనను గమనించిన లఘుపతనకుడు హిరణ్యకుడి తెలివితేటలు, మంచితనానికి ఆకర్షితుడై అతనితో స్నేహం చేయాలని కోరాడు.
అయితే హిరణ్యకుడు వెంటనే అంగీకరించలేదు. “నువ్వు కాకివి, నేను ఎలుకను. సహజంగా మనం శత్రువులం. కాబట్టి ఎవరినైనా వెంటనే నమ్మకుండా జాగ్రత్తగా ఆలోచించాలి” అని చెప్పాడు.
లఘుపతనకుడు తన స్నేహం నిజమైనదేనని వివరించాడు. చివరకు వారి మధ్య నిజమైన స్నేహానికి పునాది పడింది.
కథలోని నీతి:
అత్యాశతో ఆలోచించకుండా నిర్ణయం తీసుకోకూడదు. కష్టకాలంలో ఐకమత్యంగా ఉంటే పెద్ద ప్రమాదం నుంచి బయటపడవచ్చు. ఎవరితో స్నేహం చేయాలో జాగ్రత్తగా ఆలోచించాలి. నిజమైన స్నేహం కష్టాల్లోనే తెలుస్తుంది.
మిత్రలాభము – ఎలుక పావురం కథ మనకు ఐకమత్యం, తెలివితేటలు, జాగ్రత్త మరియు నిజమైన స్నేహం విలువను తెలియజేస్తుంది.